تئوریزه کردن مبانی نظریۀ اقتصاد مقاومتی، به عنوان نظریۀ اقتصادی انقلاب اسلامی، بر اساس نظریۀ هم‌پایی فنّاورانه (مطالعۀ چند موردی: کرۀ جنوبی، چین و ایران)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری سیاستگذاری علم و فنّاوری، دانشکدۀ مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرّس

2 عضو هیات علمی دانشکدۀ مدیریت، علم و فنّاوری؛ دانشگاه صنعتی امیرکبیر

چکیده

اقتصاد مقاومتی اکنون به پارادایم حاکم بر فضای سیاستگذاری ایران تبدیل شده، لیکن فقدان نظریه‌پردازی دربارۀ آن ضعفی جدی بشمار می‌رود که حاکی از غلفت اندیشمندان دانشگاهی در این زمینه است. چنین غفلتی می‌تواند پیامدهای نامطلوبی در برون‌رفت اقتصاد کشور از منبع‌محوری و حرکت به سمت اقتصاد مبتنی بر دانش داشته و سیاستگذاری علم، فناوری و نوآوری را در کشور ناکارآمد نماید. هدف پژوهش حاضر، تئوریزه کردن مبانی اقتصاد مقاومتی بر اساس نظریۀ هم‌پایی فنّاورانه است. برای این منظور از روش فرا ترکیب و شواهد تجربی در سه کشور کره جنوبی، چین و ایران استفاده شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که ارکان «درون‌زایی» و «برون‌گرایی» در اقتصاد مقاومتی با ارکان «تلاش‌های بومی برای توسعۀ فنّاوری» و «انتقال بین‌المللی فنّاوری» در هم‌پایی فنّاورانه متناظر است. هم‌چنین بین چهار ویژگیِ «شناسایی و به-کارگیری ظرفیت‌های علمی، فنّی و اقتصادی»، «ساماندهی نظام ملّی نوآوری»، «حمایت همه جانبه از صادرات کالاها و خدمات» و «دیپلماسی و انتقال فنّاوری» در اقتصاد مقاومتی با چهار ویژگیِ «ظرفیت جذب و توانمندی‌های فنّاورانۀ بومی»، «نظام‌های ملّی و بخشی نوآوری»، «رشد مبتنی بر صادرات» و «یادگیری و انتقال فنّاوری از منابع برون مرزی» در هم‌پایی فنّاورانه تناظر برقرار است. در مقالۀ حاضر یافته‌های مذکور بطور دقیق با موردکاوی‌های عملی و ارائۀ شواهد تجربی تأیید می‌شود. در نهایت توصیه می‌گردد در سیاستگذاری‌های مربوطه ضمن به‌کارگیریِ توأمِ «تلاش‌های بومی برای توسعۀ فنّاوری» و «انتقال بین‌المللی فنّاوری »، بر سهمِ در حال افزایشِ تلاش‌های بومی تأکید گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Theorizing the foundations of the theory of resistance economy, as the economic theory of the Islamic Revolution based on the theory of technological catch up (Multi-case study: South Korea, China and Iran)

نویسندگان [English]

  • e k 1
  • mehdi majidpour 2
1 u
2 Technology University of Amirkabir
چکیده [English]

At present, the resistance economy has become a dominant paradigm in Iranian politics, but the lack of theorizing about it, is a serious weakness that illustrates the neglect of academics in this regard. Such neglect can have adverse consequences in the outflow from source-based economics and moving towards a knowledge-based economics and ineffective policy making in science, technology and innovation in Iran. The aim of this research is to theorize the basics of resistance economy based on the theory of technological catch up. For this purpose, the meta-synthesis method and experimental evidence have been used in three countries of South Korea, China and Iran. Research findings show that the pillars of "endogenous" and "extraversion" in the resilience economy are consistent with the pillars of "indigenous efforts to develop technology" and "international technology transfer" in the technological catch up. There are also four characteristics of "Identifying and Using the Scientific, Technical and Economic Capacities", "Organizing the National System of Innovation," "Comprehensive Support for Export of Goods and Services," and "Diplomacy and Technology Transfer" in Resistance economy, with four characteristics of "Absorption Capacity And endogenous technological capabilities", "National and Sectoral Innovation Systems", "Export-based growth" and "Learning and technology transferring from overseas resources" are in line with technological catch up. In this study, the findings are accurately confirmed by practical case studies and the provision of empirical evidence. Finally, in policy making, in addition to "indigenous efforts to develop technology" and "international technology transfer", the emphasis is on increasing the contribution of indigenous efforts.

کلیدواژه‌ها [English]

  • resistance economy
  • Technological Catch up
  • theorizing
  • Meta synthesis
  • Iran