فصلنامه علمی پژوهش‌های انقلاب اسلامی

چکیده فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی حادثه‌ای با ابعاد بین‌المللی و منطقه‌‌ای بود و ژئوپلتیک منطقه را نیز دچار تحوّل اساسی نمود. این تغییر ژئوپلتیک چالش-های نوینی را برای کشورهای منطقه به بار آورد. یکی از مهمترین چالش‌های پیش آمده برجسته‌تر شدن مسایل قومی است. ولی آنچه که بیشتر کشورهای منطقه را دچار تشویش کرد رشد الحاق گرایی مبتنی بر قومیت در نبود یک ایدئولوژی انسجام بخش ملّی (ملی گرایی مدنی) بود. در ظهور این تشویش علاوه بر تجربیات تاریخی (در این مورد به خصوص وقایع 1325 - 1324 آذربایجان و کردستان) تبلیغات عناصر پان ایرانیستی بسیار موثر بودند. توهّم استفاده‌ی ابزاری از قومیت در روابط به همراه تندروی برخی عناصر ملّی‌گرای آذربایجانی (به خصوص ائلچی بیگ) در روابط دو کشور مانع روانی و بی-اعتمادی ایجاد کردند که به راحتی قابل رفع نمی‌باشد. مدّعای نگارنده این است که اگرچه از دهه‌ی هفتاد به بعد به همراه رشد ملّی‌گرایی نهان ایده‌ی اتحاد دو آذربایجان در میان برخی از روشنفکران ریشه دوانده بود و در دوره‌ی ائلچی بیگ نیز این گروه به حکومت رسیده سیاستی را در این راستا در پیش گرفتند، ولی این کشور در دوره‌ی بعد از ائلچی بیگ در تلاش بوده تا از طرح این مسئله و مشکلات ناشی از آن در روابط دو کشور جلوگیری کند. طرح این مسایل در چارچوب نظریه‌ی خطر «پان آذریسم» و «پان ترکیسم» توسط گروه‌های تندرو ملّی‌گرایی ایرانی و تبلیغ آن توسط برخی از دوایر دولتی - سیاسی خود موجب برانگیختن جمهوری آذربایجان به طرح مسئله‌ی آذربایجان ایران به عنوان عنصر برقراری موازنه در روابط با ایران شده است.      

چکیده با یک نگاه تاریخی و جامعه‌شناختی می‌توان گفت، در هر جامعه‌ای دو گروه خواص (نخبگان) و عوام (توده‌های مردمی) منشأ تحولات تاریخی در دوره‌های مختلف بوده‌اند؛ به گونه‌ای که هر پدیده تاریخی، حاصل نوع عملکرد این دو گروه و تعامل آنهاست. اما با توجه به مرجعیت خواص برای عوام و تأثیرپذیری گروه پیرو از پیشرو، توجه به عملکرد و نوع تفکر این دو دسته در انعقاد و شکل‌گیری فرایندهای تاریخی و سیاسی، امری حایز اهمیت خواهد بود؛ زیرا نوع عملکرد آنهاست که می‌تواند جامعه و حتی تاریخ را سعادتمند کرده و یا به تباهی و انهدام بکشاند. لذا عنصر اصلی در این امر، خواص هستند. دسته‌بندی مدل رفتار اجتماعی و سیاسی نخبگان و خواص سیاسی با توجه به نگرش‌ها، عقاید و روحیات و انگیزه‌های آن (بر اساس ادبیات دینی) موضوع پژوهش حاضر را تشکیل می‌دهد. 

چکیده اینکه فرصت و چالش های فراروی ایران در عراق جدید چیست؟و چشم انداز روابط دو کشور چگونه ارزیابی می شود؟سوال اساسی پژوهش را شکل می دهند.لذا دو شاخص(فرصت ها و چالش ها) به عنوان متغیر مستقل و سطح همکاری،روابط و چشم اندازهای دو کشور به عنوان متغیر وابسته مورد بررسی قرار گرفته است.به عبارتی هر چه از فرصتهای ایجاد شده در فضای کنونی بیشتر بهره برداری شود،منجر به کاهش عوامل تنش زا مانند نفوذ سلفی گری در عراق شده و در صورت تشدید نفوذ عوامل خارجی،بستر برای رشد موانع امنیتی،اقتصادی و از همه مهمتر فرهنگی که مولفه های اساسی برای جمهوری اسلامی ایران است ایجاد خواهد شد.

چکیده از آنجا آنکه دیپلماسی عمومی به عنوان یکی از مؤلفه‌های قدرت نرم، مخاطب خود را مردم قرار می‌دهد و شکل‌دهی به افکار عمومی را مد نظر دارد، اخیراً مورد توجه دولت‌ها قرار گرفته است و دولت‌ها در تلاش هستند از این طریق منافع ملی خود را تأمین کنند. مفروض مقاله این است که دیپلماسی عمومی در سیاست خارجی ج.ا ایران پیوند نزدیکی با اصول و ارزش‌های انقلاب اسلامی دارد و ایران اسلامی تلاش کرده با اتخاذ سیاست‌ها و بهره‌گیری از نهادها و ابزارهای مرتبط، اهداف و ارزش‌های انقلاب اسلامی را در میان افکار عمومی سایر ملل اشاعه و گسترش دهد.