فصلنامه علمی پژوهش‌های انقلاب اسلامی

چکیده جریان فکری جماعت گرایی و نقدِ این مکتب بر آموزه های معرفتی لیبرالیسم فرصتی برای گفتمان اسلامی فراهم نموده است ، تا با تاٌکید بر آموزه های معرفتی مشترک فضایی را در چارچوب تعامل ، صلح و امنیت برای زیستِ مسلمانی مطلوب در حوزه های نظری و عملی فراهم نماید . از این منظر مفهوم عدالت مرکز ثقل این گفتمان محسوب می شود . در ذیلِ مفهوم عدالت ، مفاهیم مشترک بین دو جریان فکری اسلام و جماعت گرایی واکاوی می شود. فضیلت گرایی ، پیشینی بودن خیر ، چند فرهنگ گرایی، تبیین جایگاه سنت و ارزش‌ها، تاکید بر جماعات ، از مهم ترین گزاره هایی هستند که مبانی نظری مشترک جریان فکری جماعت گرایان و اسلام را تشکیل می دهند. این تحقیق با هدف تبیین جایگاه مفهوم عدالت در اندیشۀسیاسی اسلام ، با نگرشی تطبیقی و با روش هرمونتیک "کوینتن اسکینر" به بازخوانی و واکاوی متون می پردازد .

چکیده سقوط حکومت پهلوی دوم از زوایای مختلف و در چارچوب نظریه‌‌های گوناگون بررسی شده است.  از جمله رویکردها در این زمینه، رابطه میان فرایند توسعه در این دوره و سقوط این حکومت است.  نوسازی و مدرنیزاسیون متاثر از الگوهای غربی و متکی به سیاست‌های آمرانه محمدرضا شاه پهلوی از دهه 40 شمسی به بعد، نگرانی فزاینده گروه‌ها و اقشار مدافع فرهنگ و سنت اسلامی را برانگیخت.  ایران به عنوان کشوری در حال توسعه و با اقتصادی تک محصـولی، بـه خصوص پس از کودتای 28 مرداد سال 1332 به بعد، دولتی رانتی دانسته شد.  این امر باعث شده که دولت تحصیلدار بـا توجـه بـه سازوکارهای غیرواقعی و بدون توجه به منافع سایر طبقات در مافوق آن‌ها قرار داشته باشد با ورود نفـت و مـدیریت نفتی، دولت تحصیلدار در ایران برای پشتیبانی و مشروعیت کارکردی دست به طبقه سازی بویژه طبقه متوسـط کـه از لحـاظ مـالی مستقل نبوده، زده است. این پروسه باعث شده که طبقات در برابر دولت حقی نداشته باشند و نتوانند دولت را به چالش بکشند. لـذا پرسش نوشتار حاضر این است که: دولت رانتیر چه نقشی در پیدایش، گسترش و ساخت طبقه متوسـط جدیـد داشـته اسـت؟ ماهیت دولت تحصیلدار به گونه‌ای است که در آن جامعه وزنه‌ی قابل اعتنایی به‌شمار نمـی‌رود چـرا کـه دولـت در سـایه‌ی دریافـت رانت‌ها از خارج دیگر به منابع داخلی درآمد (مالیات‌ها، عوارض و …. ) احساس نیاز نمی‌کند.  این باعث می‌شود دولت قـدرت انحصـاری کسب کند و نیازی به دخالت دادن گروه‌ها و طبقات مختلف در قدرت نبیند.

چکیده هدف: نگاره حاضر بر آن است تا به این سوال پاسخ دهد که مولفه‌های هویت ملی ایران چگونه و به چه صورت در شکل‌گیری و قوام و دوام سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران نقش­آفرینی می‌کنند.
روش: در پژوهش حاضر کوشیده می‌شود که با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر اطلاعات مبتنی بر روش کتابخآن‌های، ضمن تبیین مفهوم «هویت ملی»، نحوه تکوین و شکل‌گیری سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران توضیح داده شود.
یافته: کنکاش­ها بیان گر آن است که سه مولفه هویت ملی-اسلامیت، ایرانیت و تجدد- بنا به نحوه تقدم و تاخر، هر کدام به گونه­ای در معماری سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران موثر واقع بوده­اند.
نتیجه­گیری: از این مقاله اینگونه مستفاد می­گردد که سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران به شدت از هویت ملی و مشخصه­های آن متاثر است و به واقع مناسبات و روابط خارجی ایران ناشی از بینشِ منبعث از هویت ملی آن برساخته می‌شود.