فصلنامه علمی پژوهش‌های انقلاب اسلامی

چکیده انقلاب کمونیستی روسیه در سال 1917 به رهبری ولادیمیر لنین و انقلاب اسلامی ایران در سال 1979 به رهبری امام خمینی به ثمر نشستند و مانند اکثر انقلاب ها، صدور انقلاب در دستور کار رهبران آن ها قرار گرفت. سازوکارهای صدور انقلاب های ایران و روسیه دارای وجوه تشابه و تمایز بسیاری است. برای درک این تفاوت ها و شباهت ها از نظریه سازه انگاری که هم به معانی، انگاره ها، قواعد، هنجارها و رویه ها به عنوان عوامل فکری و هم به عوامل مادی تکوین پدیده های اجتماعی توجه می کند، بهره می بریم. با نگاهی سازه انگارانه، بویژه از منظر سازه انگاران کل گرا در می یابیم که انقلاب ایران و انقلاب روسیه از نظر توجه به تبلیغات، حمایت از جنبش های رهایی بخش و ضد سرمایه داری، بهره گیری از دیپلماسی عمومی و استفاده از الگوی انقلاب به عنوان نمونه دارای وجوه تشابه و از جهت استفاده از ابزار فیزیکی، جنگ و اشغال سرزمینی و نیز احزاب کمونیست در خارج از کشور توسط انقلابیون روسیه و ترویج گفتمان مقاومت شیعی و استفاده ازعناصر دینی از طریق تربیت و اعزام مبلغان مذهبی و اشاعه مناسک دینی در سراسر جهان اسلام از سوی انقلابیون ایران دارای وجه افتراق عمده اند.

چکیده عموم انقلاب‌های تأثیرگذار در جهان، پس از وقوع وارد مرحله‌ی دیگری به نام صدور انقلاب می‌شوند که بر گسترش امواج انقلاب بر جوامع دیگر تمرکز دارد؛ اما آنچه در این میان جلب ‌توجه می‌نماید، ماهیت متفاوتی است که این انقلاب‌‎ها برای صدور پیام خویش قائل هستند. بر این اساس، نوشتار حاضر تحقیقی است که ضمن اتخاذ روش توصیفی-تحلیلی، با گردآوری اطلاعات به‌صورت کتابخانه‌ای و مطالعه‌ی اسنادی درصدد برآمده است تا ضمن واکاوی دیدگاه‌های آیت‌الله ‌العظمی خامنه‌ای (مدظله ‌العالی)، ماهیت صدور در ارتباط با انقلاب شکوهمند اسلامی ایران را مورد بازخوانی قرار دهد و از این رهگذر، به این سؤال اساسی پاسخ گوید که «صدور انقلاب در اندیشه آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای(مدظله‌العالی) چه ماهیتی دارد؟». یافته‌های این تحقیق نشان از آن دارد که در اندیشه‌ی رهبر حکیم انقلاب اسلامی(مدظله‌العالی)، صدور انقلاب در معنا، اهداف و روش‌ها دارای ماهیتی نرم‌افزارانه و فرهنگی است که در تقابل با رویکرد قهری و سخت‌افزارانه آن قرار می‌گیرد.

چکیده این مقاله بر آن است با تمرکز بر موضوع صدور انقلاب و الگوبخشی انقلاب اسلامی، به این سوال بپردازد که مؤلفه‌­های مهم در الگوبخشی انقلاب اسلامی نسبت به کشورهای جهان کدام­‌اند؟ برای پاسخ به این سؤال، ابتدا بایستی مفاهیمی مانند غیریت انقلاب اسلامی (استکبار)، عمق استراتژیک انقلاب اسلامی، استکبارستیزی، مستضعفین (مخاطبین انقلاب اسلامی)، بر اساس نگاه آیت ‌الله خامنه‌­ای (مدظله) تبیین شود. پس از تبیین این مفاهیم اصلی، به سه حوزه­‌ی الگوبخشی پرداخته می‌­شود که باید به عنوان مسائل انقلاب اسلامی با اهتمام به آنها، زمینه­‌های صدور و افزایش نفوذ انقلاب مطالعه شود. انقلاب اسلامی با دارا بودن مؤلفه‌­هایی مانند الگوی هویت اسلامی، الگوی استکبارستیزی و الگوی ایران قدرتمند، می‌­تواند با نقش‌­آفرینی یک نظام سیاسی الگو و مثالی بر روی سایر کشورهای جهان اثرگذار باشد. این مقاله با تأکید بر این سه مؤلفه سعی دارد به طور دقیق به جزئیات و دقایق این محورها بپردازد. در این پژوهش از روش داده ‌بنیاد برای پالایش و برداشت از متون و سخنرانی‌­های رهبر انقلاب استفاده شده‌است؛ اما سعی شده با راهکارهایی مانند مصاحبه‌­ی نخبگانی و جستجوهای کلید‌واژه‌­ای و پژوهش­‌های مرتبط، معایب و کاستی­‌های این روش جبران شده و پژوهش متقنی تهیه شود. همچنین سعی شده با مطالعه­‌ی تمام آثار و بیانات معظم ‌له، ساختار و چینش مفهومی متقنی، درباب موضوع پژوهش استخراج شود.
 

چکیده با وجود گذشت بیش از سه دهه از وقوع انقلاب اسلامی ایران و تأکیدات مکرر سران انقلاب بر سیاست صدور انقلاب هنوز این هدف به‌صورت مطلوب محقق نشده است (تاریخچه). بنابراین بررسی اینکه چرا صدور انقلاب به کندی پیش رفته و ارائه راهکارهای که این هدف را تسریع بخشد ضرورت دارد (مسأله) هدف این مقاله شناسایی راهکارهایی است که امکان صدور انقلاب اسلامی را در فضای منطقه‌ای کنونی که برآمده از فرایند بیداری اسلامی است تقویت نماید، از این رو مقاله بیش از آنکه در جستجوی شناخت توصیفی و یا تحلیلی فرایند صدور انقلاب باشد در صدد است تا راهبرد مشخصی را برای تقویت تأثیرگذاری ایران بر فرایند بیداری اسلامی ملت‌های عرب خاورمیانه و شمال آفریقا ارائه دهد (هدف). این مقاله بر اساس روش توصیف تحلیلی- علی است که بر اساس آن تأثیرات متغیر متسقل دیپلماسی فرهنگی بر صدور انقلاب اسلامی به‌عنوان متغیر وابسته سنجیده می شود (روش). در این راستا مقاله با تأکید به اینکه مؤلفه فرهنگی قدرت ملی ایران مؤثرتر از سایر مؤلفه ها است، اتخاذ راهبرد دیپلماسی فرهنگی را مفید در حصول به مقصود دیده است. در این راستا ابعاد گوناگون دیپلماسی فرهنگی نیز معرفی شده که شامل دیپلماسی رسانه‌ای، علمی، ورزشی، حج و مناسک مذهبی و دیپلماسی شهری است (یافته).    

چکیده در این پژوهش، دیدگاه روحانیون کاروان‌ها، متخصصین بعثه و مبلغین (زباندانان) که ارتباط مستقیم با موضوع «حج و صدور انقلاب اسلامی» دارند را در قالب پرسشنامه جویا شدیم. در تحلیل پاسخ‌های ارائه شده به سؤالات از برنامه SPSS استفاده شد. ابتدا یافته‌های تحقیق به طور دقیق و مبسوط توصیف گردید، لذا گویه‌های پرسشنامه که هر کدام حاکی از وجود یک فرصت است به طور دقیق مورد بررسی قرار گرفته و در صورت نیاز توضیحات لازم در این رابطه مطرح گردید. در قسمت دوم به تحلیل فرصت‌ها و متغیر‌های زمینه‌ای تحقیق پرداخته شد تا امکان تحلیل بیشتر فرصت‌های مطرح شده در این رابطه فراهم گردد.

چکیده در این مقاله با رویکرد توصیفی-تحلیلی به تبیین هدف ،ابزار و خط مشی مورد توجه امام(ره) در مورد صدور انقلاب پرداخته خواهد شد.در اندیشه امام(ره) اهداف صدور انقلاب شامل:پیاده کردن اهداف بین المللی اسلام،زمینه سازی برای ظهور امام زمان(عج) ،احیای هویت مسلمان ها و وحدت آنها،معرفی چهره حقیقی اسلام،بیداری ملت هاو صدور تجربه های انقلاب بوده و حمایت از نهضت های آزادی بخش،دفاع از مستضعفان،مبارزه با استکبار جهانی،بهره گیری از مراسم جهان اسلام چون حج و حمایت از آرمان فلسطین و ملت های به پاخاسته به عنوان خط مشی صدور انقلاب توسط امام(ره)مورد توجه بوده است.همچنین از دیدگاه امام(ره) برای صدور انقلاب باید از ابزار رسمس و غیر رسمس چون نهاد های مربوط و رسانه های جمعی،مراکز علمی،نخبگان و ... بهره گیری شود.