تحلیل تنش میان سیاست‌های هویتی اسلام حکومتی و اسلام سازمانی (از 1357 ه.ش تا 1360ه.ش)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه جامع امام حسین ع

2 دانش آموخته دانشکده وزارت خارجه

چکیده

اگر چه وقوع انقلاب اسلامی در ایران با مشارکت افراد، سازمان‌ها، گروه‌ها و طیف‌های متنوع، شامل اندیشه‌های اسلام سیاسی، ملیگرایانه، چپگرایانه (کمونیستی-مارکسیستی) و التقاطی همراه بود اما با سرنگونی رژیم پهلوی تفاوت دیدگاه‌ها و آرمان‌های هر یک از این ابعاد هویتی فوق بیش از پیش نمایان شد. با مطالعه روند تطور سیاست هویت در ایران پس از وقوع انقلاب اسلامی در 1357، تا تثبیت دولت در جمهوری اسلامی در سال 1360، شاهد بازخوردها و برخوردهای اندیشه‌ها و سیاست‌های هویتیِ بازیگرانِ دخیل در وقوع انقلاب و به ویژه مابین هویت اسلام حکومتی که به رهبری امام خمینی بود با تفکر هویتی اسلامی-مارکسیستی سازمان مجاهدین خلق (اسلام سازمانی) هستیم که نهایتا منجر به تثبیت ایده امام خمینی در جمهوری اسلامی شد. در این نوشتار با استفاده از روش تحلیل تاریخی و با استفاده از منابع کتابخانه ای درصدد پاسخ به این پرسش برآمدیم که برخوردها و بازخوردهای سیاستهای هویتی مابین اسلام حکومتی و سازمان مجاهدین خلق از 1357 تا 1360، چگونه سبب تفوق هویت اسلام حکومتی در نظام جدید شد؟ در این راستا سازمان مجاهدین خلق از ابتدای انقلاب سعی داشت، برای کسب قدرت، خود را همسو با جریان هویتی اسلام سیاسی قلمداد کند و حتی بر آن نیز تاثیر بگذارد اما به دلایلی چون عدم پذیرش مارکسیسم از سوی مردم، رهبری قاطعانه امام خمینی (ره)، شوق توده مردم به حضرت امام، و مذهب شیعه، وقوع جنگ تحمیلی و لزوم دفاع از کشور و تفوق کارکرد فرهنگی اسلام‌گرایان بر عملکرد مسلحانه مجاهدین خلق، سازمان مذکور نتوانست سیاست هویتی خود را در جامعه ایران بقبولاند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

analyzing the tensions between political Islam's and organizational Islam's identity politics (1979- 1981)

نویسندگان [English]

  • majid behestani 1
  • morteza abbaszadeh 2
1 comprehensive university of Imam Hussein
2 M.A, faculty of Foreign Affairs
چکیده [English]

Although the occurrence of the Islamic Revolution in Iran with the participation of diverse individuals, organizations, groups and spectra included Islamic, political, nationalist, leftist (communist-Marxist) and eclectic thoughts, but with the overthrow of the Pahlavi regime, differences of opinion The ideals and the ideals of each of these dime Under the leadership of Imam Khomeini, we were of the Mujahedin-e Khalq Organization (organizational Islam), which ultimately led to the consolidation of the idea of ​​Imam Khomeini in the Islamic Republic. In this paper, using the qualitative analysis method, we sought to answer the question of how the clashes and reciprocity of the government of Islam and the MKO from 1357 to 1360 led to the supremacy of the identity of government Islam in the new system. In this regard, the Mojahedin-e Khalq Organization from the beginning of the revolution tried to consider itself consistent with the flow of the identity of political Islam in order to obtain power and even affect it, but for reasons such as the denial of Marxism by the people, the decisive leadership of Imam Khomeini ), The people's enthusiasm for Imam and the Shiite religion, the imposition of imposed war and the need to defend the country and the superiority of the Islamist culture on the armed activity of the Mujahedin-e Khalq, the organization failed to establish its identity politics in Iranian society.

کلیدواژه‌ها [English]

  • identity politics
  • political Islam
  • mujahedine khalgh organization
  • Islamic revolution. organizational Islam