قانون اساسی نظام جمهوری اسلامی ایران و مشروطه؛ تغایر یا تکامل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه معارف دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه لرستان، خرم آباد

2 استادیار گروه معارف دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه لرستان خرم آباد

3 دانش آموخته سطح ۴ حوزه و مدرس چامعه المصطفی قم

چکیده
قانون اساسی بهترین و گویاترین سند برای شناسایی هر نظام سیاسی و دربردارنده اهداف، آرمان ها، اصول و ارزش های حاکم برآن است که راهنمای خوبی برای آشنایی با ساختار سیاسی-حقوقی کشور به حساب می آید. از آنجایی که درک روند پیدایش و نحوه ی رشد و تکامل محتوای آن از اهمیّت بالایی برخوردار است، این نوشتار با رویکرد توصیفی – تحلیلی، ابتدا به سیر تدوین و مقدّمات قانون اساسی در کشور پرداخته؛ و به خلاف تصور برخی از افراد جامعه که فکر می کنند تولّد قانون اساسی همزمان با روزهای نخست انقلاب اسلامی بوده، بیش از یک قرن است که کشور دارای قانون اساسی است؛ و درنهایت با بیان پیشینه تاریخی و سیر تحوّل قانون اساسی و مقایسه آن با تدوین اولیّه (در مشروطه 1285ش) به تکامل این قانون پرداخته است. غرض اصلی مقاله این است که بیان کند قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تکامل یافته ی قانون اساسی مشروطه است و البته با بیان تفاوتها و شباهتهای موجود درهردو قانون؛ که با روش مقایسه ای در چهار بخش تدوین و نگارش یافته است و به بررسی پرسش هایی از قبیل: سیر تدوین این قانون چگونه بوده؟ پیشینه قانون اساسی از کجا آمده؟ اصول آن از چه رشد و تکاملی برخوردار می باشد؟ و در نهایت چه تغییراتی در آن صورت گرفته است؟ و... همت گمارده و در چهار بخش: مقدّمات، ساختار، بعد رقتاری و مبانی فکری ارائه بحث نموده است که به نوبه ی خود دارای امتیازاتی از قبیل: الف- بیان مقدّمات و سیر تاریخی تدوین قانون از مشروطه تا کنون. ب - اثبات این فرضیه: "قانون اساسی جمهوری اسلامی تکامل یافته ی قانون اساسی مشروطه است، نه مغایر با آن. ج - بیان نقاط مشترک و افتراق بین دو قانون اساسی جمهوری اسلامی و مشروطه و ... است که در مقالات یا مطالب دیگر یافت نمی شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات